De schuld buiten jezelf neerleggen

In een van mijn postst op instagram deelde ik een stukje over verantwoordelijkheid nemen. Dat het verleidelijk kan zijn om de omstandigheden de schuld te geven wanneer het tegenzit in het leven en er vervelende dingen gebeuren.

In deze blog-post wil ik daar nog wat dieper op ingaan.

We zijn er vaak een kei in om de schuld buiten onszelf te leggen namelijk.
-Ik ben te laat, want het verkeer zat tegen.
-Ik ben te zwaar, want ik heb geen tijd om te sporten en te koken
-Ik reageer vaak onaardig, want ja zo ben ik nou eenmaal!
-Ik ben ongelukkig want ik heb alleen maar tegenslagen in mijn leven

En al die argumenten kunnen waar zijn. Sommige mensen krijgen meer leed voor hun kiezen dan anderen. Wat er gebeurt in het leven hebben we geen controle op. Hoe we opgroeien en welke opvoeding we meekrijgen kiezen we ook niet zelf uit. Soms hebben we enige invloed (door een gezonde leefstijl kun je de kans op bepaalde ziektes beperken, maar het is geen garantie dat je altijd gezond blijft), maar we kunnen onze omstandigheden niet controleren.

 

100% verantwoordelijkheid

Wat bedoel ik dan met 100% verantwoordelijkheid nemen?

Het Engelse woord geeft het heel mooi weer: responsibility = response + ability. De mogelijkheid om je reactie te bepalen op alles wat er gebeurt en in alle omstandigheden.

Waar we namelijk wel controle over hebben is hoe wij omgaan met de situaties die ons overkomen. Hoe kijk je tegen gebeurtenissen aan? Welke betekenis geef je er aan? Hoe is je mindset, dus eigenlijk? En mindset is iets wat je kunt trainen!

Slachtoffer

Wanneer je constant de “schuld” van tegenslagen buiten jezelf legt, zet je jezelf als het ware buitenspel, of in een slachtoffer positie. Je bent dan immers slachtoffer van de omstandigheden en niet in staat er iets aan te veranderen. (“Ik kan er niks aan doen dat dit is gebeurt. Het ligt niet in mijn macht er iets aan te veranderen. Ik ben overgeleverd aan de omstandigheden”)

In deze positie voel je je hulpeloos, maar dat betekent ook dat je niet in actie hoeft te komen om iets te veranderen. Dat heeft immers toch geen zin!

Je beschermt op deze manier je ego; aangezien de schuld buiten jezelf ligt, en het niks met jou te maken heeft, hoef je ook niet in de spiegel te kijken naar je eigen aandeel of tekortkomingen. Op die manier kun je het beeld wat je graag van jezelf hebt in stand houden. Maar echt ‘empowering’ is deze manier van denken natuurlijk ook niet! Bovendien is het niet een fijne positie om steeds maar bevestigd te zien dat er nare dingen gebeuren en je niks kunt doen om het tij te keren. Je kunt waarschijnlijk wel raden dat dit weinig  goeds doet voor je zelfbeeld en zelfvertrouwen.

 

Stappenplan om verantwoordelijkheid te claimen

Wat heb je dan nodig om de verantwoordelijkheid voor je eigen gedrag en reactie te nemen?

 

Een mix van eerlijkheid, moed, daadkracht en compassie. En dat ziet er als volgt uit:



Stap 1: Erken dat jouw gedachten, woorden, gevoelens en daden 100% van jou zijn. Je gedachten  en woorden komen uit je eigen hoofd. Je emoties zijn een gevolg van deze gedachten. Hoe je reageert is iets waar enkel jij controle over hebt. Dàt is verantwoordelijkheid nemen. Je kunt misschien getriggerd worden door iets externs, maar hoe sterk de trigger ook is, uiteindelijk ben jij degene die kan kiezen hoe je reageert.

 

Stap 2: Stop met het leggen van de schuld buiten jezelf. Geef je partner, ouders, de economie of het weer, niet langer de schuld van jouw problemen. Kijk naar je eigen aandeel. Kijk naar hoe jij omgaat met de situatie. Wees 100% eerlijk hierin naar jezelf. Is wat je doet helpend, ook voor de langere termijn? Op deze manier kun loskomen uit de slachtoffer rol en krijg je invloed op je eigen leven en geluk in plaats van dat dit in de handen van een ander ligt.  

 

Stap 3: Stop met klagen. In plaats van steeds tegen jezelf (of anderen J) te herhalen wat er allemaal tegenzit of hoe weinig je er aan kunt doen, stel jezelf de vraag wat je zou kunnen leren uit deze situatie. Welke aspecten kun je wel beïnvloeden?  Wat heb je nodig om dat te kunnen doen?

 

Stap 4: Oh, dit is een leuke. Stop met alles persoonlijk op te nemen. Hoewel het misschien vaak anders lijkt: de wereld draait niet om jou! In heel veel gevallen heeft iemand zijn reactie naar jou niks te maken met jou en alles te maken met de ander. In plaats van aannames te doen, stel vragen! Of check je aannames als je er van overtuigd bent dat ze kloppen. Je zult versteld staan hoe vaak een aanname niet waar blijkt te zijn.

 

Stap 5: Wees een beetje lief, ook voor jezelf! Als je merkt dat je in de valkuil stapt om vanuit de slachtofferrol te reageren, brand jezelf dan niet gelijk af. Herinner jezelf aan de intentie om verantwoordelijkheid te nemen en doorloop de bovenstaande stappen vanuit het idee dat je jezelf er verder mee helpt en niet vanuit de gedachte dat je slecht bent of het verkeerd doet als het nog even niet lukt. Door tegen jezelf (en misschien ook wel de ander?) te zeggen “ik vind het lastig om naar mijn eigen aandeel te kijken, maar probeer dit wel te doen” neem je al een eerste stap.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *